Tôi đang ở đâu thế này? Tấm bảng kia ghi gì cơ? “Địa Ngục.”
Giọng ai vang lên: “Tên béo kia, còn mắt nhắm mắt mở gì nữa! Vào trầu Diêm Vương ngay!”
Tôi bước qua cảnh cổng, vào sảnh lớn. Một ông lão mặt đen xì ngồi trên chiếc ghế to tướng giữa gian nhà, tay lật cuốn sổ. Ông hỏi: “Nhà ngươi phạm tội gì mà xuống đây sớm vậy? Số nhà ngươi tới bảy hai tuổi mới chết cơ.”
Tôi thưa: Tôi đã chết rồi sao?
Tuần này Cây Táo ra đề: Hôm nay hãy viết về một người mà bạn thần tượng hay truyền cảm hứng cho bạn. Những điều cụ thể mà bạn yêu thích ở họ, cảm giác của bạn khi thấy người đó…Những phẩm chất của người đó có phải là điều mà bạn hướng tới? Nhờ họ mà bạn đã thay đổi bản thân như thế nào? (01.12.2025)
Xin phép được trả lời luôn:
Người thứ nhất: Mẹ. Cách thực hành đạo đức của một người làm vợ trông t…
Tầm tháng 8/2023 mình đi bơi trở lại, nhờ em Trâm rủ rê (Cảm ơn Trâm nhiều!). Trước đó mình đã đi học bơi ếch vào mùa hè năm 2017 trong lúc mới tốt nghiệp đại học và đang ‘thất nghiệp’. Năm 2018 mình tiếp tục đi học bơi sải, học lâu ơi là lâu (tầm 15 buổi gì đó) nhưng hình như sai kỹ thuật nên vẫn không bơi được. Lần này đi bơi mình cũng không kỳ vọng gì mấy, coi như một hoạt động giảm căng thẳng …
Mấy nay sức khoẻ mình tốt lên nên trong lòng cũng cảm thấy thật phấn chấn. Dù cho có những giằng xé ngổn ngang nhưng mình vẫn có đủ nghị lực để tự nhắc nhở bản thân rằng mọi chuyện cứ phải từ từ, đặc biệt là sức khoẻ.
Hôm nay là một ngày khá vui. Sáng mình đi học tiếng Hà Lan. Lớp nay có kiểm tra giữa kỳ kĩ năng Nghe, mình đã xác định tinh thần là “let it go,” tới đâu thì tới, vì mấy ngày trước mì…
Mình đang ngồi bên khung cửa sổ lớn, bên ngoài là những dãy nhà xinh đẹp với tường gạch nâu đỏ đặc trưng kiểu Bỉ và phía xa là những rặng cây xanh, đỏ, vàng, trắng (cây lau) đang lần lượt thay lá. Trời chiều mùa đông, mới chục phút trước còn hoàng hôn mà giờ vệt nắng cuối cùng đã tắt hẳn. Phố đã lên đèn, ánh đèn vàng dịu nhẹ toả ra từ con đường kế cận, xa hơn thì ẩn hiện như những ngọn hải đăng tr…
ĐẶT VẤN ĐỀ
Đối với mỗi học trò (Việt Nam), có lẽ hình ảnh quen thuộc nhất trong trí nhớ về trường học là hình ảnh thầy cô đứng trên bục giảng, cùng với phấn trắng, bảng đen, đang say sưa làm rõ một vấn đề nào đó. Hình ảnh này, đi kèm với giả định rằng ‘thầy cô chỉ nói, học trò chỉ chép’ đã được gắn mác là ‘giáo dục lấy giáo viên làm trung tâm’ (teacher-centered education). Hình thái giáo dục này đ…
ĐẶT VẤN ĐỀ
Trong thời đại khoa học công nghệ, việc ứng dụng công nghệ vào học tập và giảng dạy không còn xa lạ với giáo viên và học sinh nữa. Tuy vậy, từ khi COVID-19 diễn ra, các giải pháp công nghệ như Zoom, Teams, Google Meet, v…v… không chỉ đóng vai trò bổ sung, hỗ trợ cho việc dạy và học nữa mà đã dần trở thành một thực tại mới của giáo dục và thay đổi cách giáo dục truyền thống (mà trường họ…
ĐẶT VẤN ĐỀ
Như các bạn có thể quan sát, bên cạnh việc luyện Toán – Văn – Anh để phục vụ cho việc thi cử thì ở Việt Nam cũng đang dần phổ biến các khoá học về cảm xúc và hành vi. Trẻ em được dạy để ý thức hơn về cảm xúc của mình và kiểm soát chúng. Nghịch lý là, các vụ bạo lực học đường trong đó giáo viên là nạn nhân cũng ngày càng gia tăng [1]. Vậy đâu là lý do?
VÌ ĐÂU MÀ GIÁO DỤC CẢM XÚC & HÀ…
1. Mình vẫn đang quằn quại với việc X. Nó gây áp lực tới nỗi mình đã cứ thế làm việc từ sáng tới tối không màng tới chuyện ngủ trưa nữa vì kể cả có đặt lưng xuống thì cũng không thể nào nhắm mắt nổi. Nhưng mà may mắn là nó chỉ áp lực về mặt thể xác thôi, như thế là đã đỡ hơn trước nhiều rồi. Thời gian trước đó mình cứ có cảm giác lo sợ thường trực vì sự thành bại của việc X có ảnh hưởng lớn tới cu…
ĐẶT VẤN ĐỀ
Song hành với sự nở rộ của các lớp học kỹ năng trong những năm gần đây là sự mở rộng về nghĩa của khái niệm “giáo dục.” Giáo dục vốn là hoạt động khu biệt nơi trường học thì nay xuất hiện ở khắp mọi nơi, bất cứ khi nào, bao gồm bất cứ hoạt động học tập nào người tham gia có thể lĩnh hội được thêm kiến thức hay kỹ năng (ví dụ: các lớp học vẽ, học viết nhật ký cảm xúc, học thuyết trình, h…
Đặt vấn đề
Trong những thập kỷ gần đây, hệ thống giáo dục không chỉ ở Việt Nam mà trên toàn thế giới đã trải qua nhiều lần cải cách lớn nhỏ, từ chương trình học cho tới sách giáo khoa, hình thức thi/xét tuyển tốt nghiệp, phương thức giảng dạy, hình thức đánh giá kết quả học sinh và cho điểm trên lớp. “Cải cách” dường như đã trở thành từ khoá phổ thông bởi nó phủ sóng bản tin thời sự, các mặt báo, …
Tháng trước, giữa các đợt tranh luận như bão táp trên mạng xã hội về việc học trường chuyên hay không, về giới nhân học có cần lên tiếng trước các sự vụ liên quan đến cộng đồng dân tộc thiểu số hay không, thì mình vẫn đang ngụp lặn trong một bể chữ nghĩa và sau đó thì dành toàn bộ thời gian để… thở và …ngủ. Có người em nhắn tin bảo mình là chị lên tiếng đi chị ơi, đúng lĩnh vực chuyên môn của chị …
Trước giờ page thường đề cập tới các phẩm chất sư phạm (ví dụ như phẩm chất chính trị [1], phẩm chất phản tư [2]) chứ ít khi viết về các hình thái sư phạm , bởi lẽ các hình thái sư phạm có thể xuất hiện trong muôn hình vạn trạng chứ không bị giới hạn vào bất cứ dạng thức cứng nhắc nào. Tuy vậy, việc giới thiệu các hình thái sư phạm có lẽ cũng là cần thiết để mọi người có thể hình dung về cách thực…
ĐẶT VẤN ĐỀ
Vài hôm trước mình được một người bạn hiện đang giảng dạy ở một trường Đại học kể về chuyện bạn nộp hồ sơ cho quỹ tài trợ nghiên cứu của trường. Vì bạn cũng tương đối tham vọng là sẽ có thể xuất bản quốc tế nên đã nộp hồ sơ ở mức tiền tài trợ cao nhất (mức này yêu cầu 01 xuất bản quốc tế và 02 xuất bản trong nước). Ban đầu đề tài của bạn rất được chào đón vì trường Đại học nào cũng cần …
Khoảng mấy tháng trước mình có làm freelance tuyển dụng phụ giúp một chị bạn chuyên phân phối nhân lực cho các trung tâm tiếng Anh online, nhờ vậy mà mình có biết thêm được về thị trường nhân lực giảng dạy tiếng Anh ở khắp các vùng miền. Các ứng viên tham gia phỏng vấn và ứng tuyển chủ yếu là từ 20 tới 25 tuổi (tức là sinh viên năm 3, 4 đại học hoặc mới ra trường không quá 3 năm) và chủ yếu xuất p…
CHÍNH TRỊ LÀ GÌ?
Nếu như trong đời sống xã hội ‘chính trị’ thường được hiểu là phương thức tổ chức thực hành quyền lực của chính phủ và nhà nước của mỗi quốc gia và hoạt động dựa trên sự tuân phục của công dân nước đó, thì nó lại được hiểu với nghĩa dường như đối nghịch trong phạm vi sư phạm [1].
Trong địa hạt sư phạm, chính trị là phẩm chất tự nhiên của mỗi thế hệ, bởi mỗi thế hệ đều bị/được đặt…
(Bài viết này là phát triền thêm của bài “TikTok, sức sáng tạo, và khả thể của sự học” nên mong là các bạn dành chút thời gian đọc bài đó trước.)
TÁI TẠO THẾ GIỚI LÀ GÌ?
Theo Hannah Arendt, tái tạo thế giới (renewing the world) được biểu hiện trước hết qua tính sinh (natality) của vạn vật. Mọi vật đều được sinh ra và chết đi theo vòng đời của nó và vì thế, thế giới luôn thay da đổi thịt bằng những…
Tháng trước mình và một bạn có tranh luận về khả năng sáng tạo trên không gian Tiktok. Luận điểm của bạn là: Tiktok tạo điều kiện cho giới trẻ sáng tạo và thay đổi thế giới; còn luận điểm của mình là: Chắc gì đã vậy!
Luận cứ của bạn (theo cách hiểu của mình) là: Những trò đùa nghịch (mà trông hơi ngớ ngẩn) trên Tiktok là mầm mống của sáng tạo, sau đó trích dẫn các tên tuổi lớn (như Marx, Khổng tử,…
Mình đã quay về Bỉ được một tuần lễ. Mấy ngày trước khi đi trong lòng cũng có chút lo lắng vì không biết lần này trở lại sẽ ra sao, nhưng may thay là được nước Bỉ chào đón (hơn mong đợi). Trời trong xanh cao vút và vì vậy cái lạnh càng thêm tê tái trên gương mặt xém thì nứt nẻ.
Cùng với nắng thì các bạn và thầy cũng rất hân hoan chào đón. Từ lúc vẫn còn trên máy bay đã nhắn là “Bạn đâu rồi? Sao mì…
Trong một bài viết trước đây [1] mình có đề cập tới sự khác biệt của hai thuật ngữ “learn” và “study” và nhận được câu hỏi rằng liệu có thể tìm đến tài liệu nào để hiểu rõ hơn về sự khác biệt kỳ thú này. Khi ấy mình không có câu trả lời. Những gì mình viết ra là dựa trên một chi tiết trong bài giảng trên lớp của Giáo sư chứ mình chưa tiếp cận được tài liệu.
May thay, mình cuối cùng cũng gặp được c…
1. Chị hỏi: Quềnh hãy nhớ lại một trải nghiệm học tập mà em cực kỳ ấn tượng, để lại dấu ấn sâu đậm và nghĩ rằng giáo dục phải nên là như vậy.
A: Em nghĩ đến khoảnh khắc lúc em mang một bài essay đến cho thầy. Em bảo thầy là em đã cố gắng lắm lắm mới có thể viết ra được cái essay đó. Thầy đọc và thuyết phục được em là em vẫn cần phải viết lại một nửa vì phần đó chưa ổn. Thầy nói là nếu thầy bắt em …
Hôm kia hôm kìa mình nhận được tin nhắn của một sinh viên cũ. Em giãi bày rằng em đã tốt nghiệp đại học rồi nhưng vẫn thấy mông lung, trì trệ và bế tắc. Trò chuyện qua lại một lúc thì em hỏi mình là: Làm thế nào để trở nên kỷ luật hơn hả cô?
Mình nghĩ những câu trả lời kiểu như “trước tiên hãy vạch ra cho mình một mục đích, sau đó xây dựng kế hoạch bao gồm các bước nhỏ, phù hợp với năng lực cá nhâ…
Khoảng 1 năm trở lại đây trong lòng (chúng) mình có rất nhiều nỗi bận tâm về giáo dục. (Chúng) Mình vẫn chưa có lời giải đáp nào hết bởi câu trả lời vẫn chưa tới. Trong lúc bế tắc thì mình có gửi thư cho Hoà thượng Thích Viên Minh để giãi bày. Lá thư như sau:
*Lưu ý: ‘Giáo dục’ trong bài viết này hiểu theo nghĩa là việc dạy và học trong khuôn khổ thể chế trường học.
“Con chào Thầy,
Con đang có m…
Chuyện là gần đây mình rất quý mến một giáo sư bởi lẽ ngay từ buổi đầu tiên thầy đã cho mình thấy lại được phẩm chất sư phạm là như thế nào. (Từ quan sát của mình thì không phải giáo sư nào trong chương trình học cũng có phẩm chất sư phạm). Trong khi rất nhiều giáo sư tỏ ra thân thiện và lảng tránh mâu thuẫn thì thầy không ngại thể hiện cảm xúc và thẳng thắn đáp trả một bạn trong lớp khi mà bạn ph…
Trong những bài viết trước mình đề cập rất nhiều đến bạo lực và chuyện làm thế nào để có thể “do less harm” (bớt gây hại) cho người khác. Lần này mình xin phép được kể lại những khoảnh khắc của bạo lực mà mình cảm nhận và ghi lại được trong một lớp học mới sáng ngày hôm qua.
Nói qua một chút về bối cảnh của lớp học, lớp có khoảng 15 sinh viên, chỉ có duy nhất mình là sinh viên Châu Á, còn lại là …
Trong phần lớn quãng đời đi học của mình, tôi thường được dạy rằng mục tiêu của việc học là để trở thành người tốt (cho xã hội). Chắc cũng vì thế mà những diễn ngôn về ‘truyền cảm hứng’, ‘lan toả điều tích cực’, hay ‘đưa ra lời khuyên’ đang rất được ưa chuộng. Ngay những người bạn đồng niên mà tôi học cùng chương trình thạc sĩ bây giờ cũng rất hăng hái đưa ra lời khuyên/giải pháp khi chúng tôi thả…
Nếu như ngành tâm lý học cố gắng gán mác cho cảm giác đau là một trạng thái tiêu cực, con người cần tránh càng xa các điều kiện gây ra đau khổ càng tốt, thì tôi có suy nghĩ khác đi một chút. Với tôi, cảm giác đau là một trạng thái tự nhiên, đôi khi là cần thiết để học được cái gì đó (học theo nghĩa study chứ không phải learn, xem thêm tại [1]).
Thường thì learn không gây ra đau đớn, mặc dù cũng c…
Thương ai đó quả là một công việc nhọc nhằn, mặc dù không nhất thiết cứ phải nhọc nhằn thì mới là thương. Thương sẽ đỡ vất vả hơn nếu như người ta có dư cái gì đó để mà cho; còn nếu không, thương sẽ là bào mòn thân thể - thứ duy nhất mà người ta có và người ta có thể bắt nó tuân theo ý muốn chủ quan – để đổi lấy những mẻ cua cá, những hộp sữa Milo, một ngôi nhà đủ rộng để có một phòng học riêng, v…
1. Cơ thể mình đang ở trong giai đoạn tồi tệ nhất từ hồi sang Bỉ tới giờ. Cũng không có gì đáng ngạc nhiên vì đúng là cơ thể và tâm trí đã làm việc không một ngày nghỉ nào từ sau chuyến đi Pháp hồi giữa tháng 8/2021 đến giờ. Hết viết báo với cô H. thì viết proposal cho GS, xong lại xoay sang viết bài cho môn Sử, rồi lại viết tiếp luận văn, rồi cuối cùng thì viết tiếp một cái essay to đoành nữa, cá…
Như đã đề cập trong bài viết ‘Learn khác gì với Study’ [1], study hàm chứa khả năng giáo dục và chuyển hoá học trò trở thành con người có khả năng làm chủ cuộc sống của mình. Ngược lại, chức năng chính của learning là đào tạo ra những mắt xích trong một guồng máy xã hội, và như thế con người không bao giờ có khả năng làm chủ đời sống (mặc dù những cú gây tê [2] âm thầm khiến họ tin rằng chính họ m…
Trong suốt thời gian thực tập lối sống kiểu Bụt, tôi vẫn cứ lấn cấn về chuyện tại sao pháp môn của sư ông Nhất Hạnh lại lấy ‘Sống hạnh phúc’ làm kim chỉ nam. Tôi thấy như thế là không “đúng,” vì rõ ràng Buddha là “người tỉnh thức,” tức là người sống giác ngộ giải thoát cơ mà.
Tới hôm nay thì tôi có câu trả lời cho mình, trong lúc đang đọc một bài viết thu thập lại những tự sự của Thầy sau khi Thầy…
Như đã thảo luận trong bài viết ‘Học tập suốt đời’ như một cú gây tê [1], khi một người có thôi thúc để học một kĩ năng gì mới vì lo sợ mình tụt hậu trong guồng guay thần tốc của xã hội thì ấy là lúc họ rơi vào trạng thái gây tê và hoàn toàn không ý thức được bàn tay tư bản vô hình thao túng đời sống của họ. Một khi đã bị gây tê, mà đặc biệt là khi dính phải những thuốc gây tê mang lại khoái lạc n…
Trong 2 tháng vừa rồi, tôi có trải qua 6 đợt điều trị răng. Tôi để ý rằng những buổi điều trị đau nhất lại là những lần cơn đau biến mất chỉ sau vài giờ đồng hồ. Trái lại, những buổi điều trị nặng nhất lại thường là những buổi tôi cảm thấy ít đau đớn nhất, nhưng vấn đề là cơn đau sau đó lại thường kéo dài trong vài tuần. Bởi sao ư? Bởi nha sĩ đã tiêm cho tôi quá nhiều thuốc gây tê, khiến cho tôi t…
Tôi nhớ lần cuối cùng mình đi chùa và cầu nguyện một cái gì đó là dịp tết Nguyên Đán năm 2018. Tôi thủ thỉ với Bụt là: Bụt ơi, nếu Người muốn con sống một cuộc đời không lãng phí, xin Người hãy cho con thật nhiều khó khăn.
Nhìn lại cuộc sống của mình trong 4 năm qua, tôi biết là Bụt linh nghiệm. Mỗi một năm đi qua là một đổ vỡ lớn:
Năm 2018 chứng kiến đổ vỡ sâu sắc trong mối quan hệ con cái - ch…
Cho tới cuối thế kỷ 16, ‘giáo viên’ chưa phải là một ‘nghề’ (profession) mà được xem là một ‘việc thủ công’ (craft). Công việc này do vậy chỉ diện ra ở quy mô nhỏ, giống với các lớp gia sư bây giờ, và người giáo viên cũng không cần phải trải qua trường lớp.
Mãi đến khi tri thức khoa học khẳng định được vị thế của nó vào đầu thế kỷ 17 (do phong trào Khai Sáng nở rộ ở châu Âu) thì bước chuyển biến t…
Ở trong tiếng Việt, hai từ learn và study đều có nghĩa là “học.” Hồi xưa cũng có lần cô giáo tiếng Anh của mình phân biệt hai từ đó, cô bảo learn có nghĩa là học ở đâu cũng được, còn study thì có nghĩa là việc học diễn ra ở trường. Cách hiểu đó cũng có thể là “đúng” ở một khía cạnh nào đấy.
Tại thời điểm này, mình phân biệt hai từ learn và study theo tham chiếu về khả năng chuyển hoá (the ability…
Kế tiếp bài viết “Người thầy có thể làm gì để giáo dục đạt được tính trưởng thành?” [1], tôi muốn giãi bày một trải nghiệm giáo dục có tính trưởng thành mà tôi đã trải qua để các bạn có một hình dung cụ thể tính trưởng thành là như thế nào.
Khi mới tốt nghiệp đại học, tôi có một niềm tin sắt đá rằng việc học (learning) sẽ giúp con người hiểu biết hơn và tử tế hơn. Tôi bám vào hình mẫu trí thức tr…
Tôi chưa từng nghĩ rằng sẽ có một ngày tôi rung động và cảm phục trước sự “ít học”. Trong cái thế giới bé nhỏ của mình, tôi cứ tưởng rằng một học giả uyên thâm nào đó hay một nhà thơ nào đó mới đủ sức để lay động lòng người. Mà muốn uyên thâm hơn, muốn giỏi giang hơn thì phải học. Việc học vì thế được xem như là một chuyện nên làm, kiểu như là học được thêm chừng nào thì mở mang chừng đó và trạng …
Như đã đề cập tới trong bài viết trước, tính trưởng thành là khả năng một người có thể sống chan hoà với chính họ và tạo dựng được không gian sống cho những người/vật xung quanh. Nói một cách khác, tính trưởng thành quan tâm đến mối quan hệ (relationship) giữa người-người-vật thay vì những mục tiêu học tập (learning outcomes) được ấn định sẵn.
Để giáo dục đạt được tính trưởng thành, người thầy cầ…
Giáo dục là cùng nhau chuyển hoá.
Trong bài viết “Giáo dục cần có tính trưởng thành”, tôi đã hứa hẹn bài viết tiếp theo với chủ đề “Giáo viên cần làm gì để đạt tới tính trưởng thành của giáo dục?”, tuy vậy có lẽ tôi phải để dành chủ đề này cho bài kế tiếp…
…bởi hôm nay là một ngày đặc biệt với tôi: Hôm nay tôi nộp sản phẩm hàn lâm đầu tiên của mình, 1 bài báo, cho một tạp chí khoa học đầu ngành.
…
Dưới sức ép của chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa tân tự do, thực hành giáo dục trong những thập kỷ gần đây đã trở nên đồng nhất với thực hành thi cử, các bài thi chuẩn hoá năng lực và các mục tiêu học tập cụ thể. Lối thực hành giáo dục này, dù phổ biến khắp nơi, được xem là một biểu hiện/ hệ quả của khủng hoảng (triết lý) giáo dục.
Đứng trước khủng hoảng này, một nhóm học giả cho rằng giáo dục nên t…
Giờ này tuần trước - khi mà hai lớp học Vương Lòng (về lịch sử Việt Nam) và Tơ Lòng (về tình yêu và lòng trắc ẩn) chỉ còn một buổi nữa là kết thúc - tôi ngồi miên man suy nghĩ về chuyện tôi đã làm được gì, lớp học có đi đúng hướng hay không, có đạt được mục tiêu diệt bỏ các ngã chấp mà tôi theo đuổi hay không.
Sau một hồi suy nghĩ, tôi cảm thấy trong lòng hơi hụt hẫng. Tôi thấy rằng mình đã không…
Nét đặc trưng của giáo dục có lẽ là khả năng mời gọi con người suy tư (to contemplate), hoặc suy nghĩ (to think) về một vấn đề nào đó, bao gồm cả chính họ. Tương tự như việc soi gương, nếu một người có khả năng phân thân, đặt hai cơ thể đối diện nhau và chờ đợi một cuộc hội thoại của chính họ về chính họ, thì ấy chính là biểu hiện của quá trình phản tư (self-reflect) và tự giáo dục (self-education…
“Gửi chị T.,
Em nghiệm ra rằng (một trong những) cách thoát bẫy của cách tư duy Tây Phương là đi vào nó, đọc nó, thực sự hiểu nó, và rồi tự nghiệm ra xem nó có những ngã chấp như thế nào. Tự nghiệm xong xuôi thì quá trình thoát bẫy cũng xong xuôi.
Tuy việc tìm hiểu về tư duy phương Tây quan trọng là vậy nhưng rất khó để có cơ hội học nó một cách thấu đáo trong bối cảnh Việt Nam. Hầu hết môn triết…
Như đã nói ở bài viết Tại sao người đó cứ không hiểu cho tôi? , hiểu về chính mình có lẽ là sứ mệnh lớn lao nhất của một con người. Những câu hỏi như “Tôi là ai?”, “Tại sao tôi được sinh ra?”, “Tôi đang làm cái khỉ gì với cuộc đời này đây?”, dù đến sớm hay muộn, có lẽ đều xuất hiện ít nhất là một tích tắc nào đó giữa những cô đơn, rối bời, chán nản, hay cảm giác trống trải mênh mang.
Tuy quan trọ…
Mấy hôm trước mình đăng lên story facebook một tấm ảnh mặc váy dài ôm sát. Ấy là lần đầu tiên mình có can đảm mặc chiếc váy ra đường và đăng ảnh lên mạng xã hội.
Với mình, việc bộc lộ cơ thể đã từng hết sức khó khăn, không chỉ bởi mình cảm thấy bị bó nghẹt bởi định kiến giới, tiêu chuẩn phổ quát về cơ thể đẹp, mà còn bởi trải nghiệm bị trêu chọc bởi những người quen hay người lạ trên đường phố. Bạ…
Tôi nhận ra rằng cảm giác phiền não, bực dọc, hay tủi thân trong một mối quan hệ rất hay đến từ câu hỏi “Tại sao người đó không hiểu cho (cảm giác của) tôi?”
Cái ước vọng được thấu hiểu là một ước vọng chính đáng. Chỉ cần ai đó hiểu mình là ngay lập tức mình cảm thấy được thương. Nỗ lực tìm kiếm ai đó hiểu mình suy cho cùng chính là nỗ lực tìm kiếm cảm giác được yêu.
Tuy vậy, tôi cho rằng tìm kiế…
[English below]
Sau một thời gian tu học theo pháp môn của thầy Nhất Hạnh, tôi lờ mờ hiểu ra chuyện hạnh phúc có trong giây phút hiện tại là như thế nào. Về lý thuyết thì sống trong giây phút hiện tại có nghĩa là mình cần chú tâm đến từng giây từng phút, hít một hơi ngắn thì biết mình hít vào một hơi ngắn, thở ra một hơi dài thì biết là mình thở ra một hơi dài. Nghe vậy thì dễ chứ thực hành thì kh…
Phúng dụ về chiếc hang (The allegory of the cave) [1] chắc hẳn là một hình tượng không xa lạ trong các cuộc bình luận về triết lý giáo dục, ám chỉ rằng người thầy chính là người đã “bước ra khỏi hang”, đã được “khai sáng” và sau đó quay trở về hang để “trao truyền chân lý” và “sự thật”.
Tuy vậy, không phải học giả nào cũng đồng ý với cách diễn giải như vậy. Trong cuốn sách International Handbook …
1. Thực tập chánh ngữ là thực tập bỏ đi cái tham vọng (tôi) đúng (bạn) sai.
Cô bạn tôi dạo gần đây phát hiện mình có những dấu hiệu của (bệnh) rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD). Bạn tôi mang chuyện đó ra kể với bạn X với mục đích ban đầu chỉ là thổ lộ một chút “bí mật” về cuộc sống của bạn ấy, mà cũng vì tin tưởng bạn X nên mới nói ra. Ấy vậy mà bạn X phản ứng cực kỳ… “khoa học”, bạn X khăng kh…
Sự kết nối
Tôi được đào tạo để dạy thực hành tiếng Anh, tức là bốn kỹ năng nghe, nói, đọc, viết. Khi mới chập chững vào nghề, tôi đã đọc đủ thứ báo về các kỹ thuật dạy trên trời dưới bể để giúp cho việc dạy học trở nên hiệu quả hơn. Ấy vậy mà tôi vẫn cảm thấy có gì đó không đủ và không ổn. Tôi quan sát thì thấy là ai học thì cứ học, mà ai không học thì có làm kỹ thuật nào đi chăng nữa cũng không x…
[English below]
Hồi còn trẻ (và kiêu ngạo) tôi cứ nghĩ rằng mình phải tìm được ai đó hiểu mình, phải tương thích với mình như thể bu lông ốc vít thì mới có thể làm bạn được dài lâu. Giờ thì tôi hiểu ra rằng trên đời này có rất ít sự hạnh ngộ là bu lông ốc vít, phần đa là toàn bu lông hoặc toàn ốc vít, thế nên để có thể làm bạn được thì buộc hai người phải nỗ lực để có thể vừa vặn với nhau theo một…
Lòng dũng cảm
Tôi nghĩ rằng một người giáo viên cần rất rất nhiều dũng cảm để trở thành một người thầy. Cái dũng cảm đó là dũng cảm để gồng gánh trên vai mình những mảnh đời khác, cưu mang lấy những đứa trẻ và đồng hành cùng chúng trong một quãng thời gian ngắn ngủi của cuộc đời.
Tôi có may mắn nhận được nhiều sự chăm sóc từ những người thầy mà trong đó người thầy đầu tiên là mẹ tôi. Mẹ tôi học cù…
From subject to subject matters
Subject là môn học. Học sinh đi học thì học môn này môn kia, ấy cũng là chuyện bình thường. Nhưng nếu cứ học môn này môn kia và đối xử với nó như một thứ bình thường thì cái thực hành dạy-học đó dường như có rất ít tính giáo dục ở trong đó. Ở một tầm cao mới của subject là subject matter. Subject trở thành subject matter khi:
1. Subject chuyên chở trong nó tình yêu …
Tháng 7 năm ngoái là một thời điểm hết sức vất vả với tôi bởi có những mấy đầu việc lớn mà tôi phải cáng đáng cùng một lúc. Bụng tôi lúc nào cũng như có lửa đốt, bồn chồn, lo lắng. Tôi vẫn tin rằng mình có thể hoàn thành tất cả núi công việc đó (mà thực tế là tôi đã làm được) nhưng phải làm việc với hiệu suất 12 tiếng một ngày khiến tôi suy nhược khủng khiếp. Tôi không còn thiết tha bất cứ điều gì…
Với tôi thì attention (sự chú tâm) và care (sự quan tâm) là hai từ song hành với nhau và là điểm khởi đầu để tạo dựng một mối quan hệ thầy-trò thực thụ. Attention là sự chú tâm, muốn chú tâm được thì phải make effort to attend (nỗ lực để chú tâm), và đang chú tâm thì nghĩa là đang dành sự quan tâm cho người đối diện rồi, chứ không thể nào có chuyện nói là mình quan tâm đến người khác nhưng lại khô…
Leuven, ngày 04 tháng 05 năm 2021.
Hôm qua cả hai đứa cùng não nề nên thành thử ra lại vui vui vì có người than thở cùng chứ nếu một đứa low một đứa high thì lại không có một cuộc hội thoại dài lê thê. Đầu tiên là kể lể cái nỗi vì sao cơ thể đình công, không muốn làm việc nữa. Sau ấy là bật khóc vì nhớ nhau quá đi thôi vì đã gần tám tháng trời không gặp bạn. (Bình thường những lúc rã rời là có thể…
Tôi nhớ là mình từng liệt kê câu nói này vào một trong những kiểu cliché, đại loại là sáo rỗng. Tôi đã tưởng tượng ra một cảnh khá thô kệch là một người ôm mặt khóc và người kia bảo là tôi yêu bạn thì liệu cái người ôm mặt khóc sẽ thấy được sức mạnh gì từ tình yêu đó? Tình yêu liệu có sức mạnh không nhỉ? Mà nếu nó mạnh thì biểu hiện mạnh mẽ của nó sẽ ra sao? Vì thường thì cái mạnh vẫn hay song hàn…
Việc quán chiếu những mâu thuẫn đôi khi là rất khó khăn vì những tín hiệu được đưa vào thường khá nhiễu. Nhiễu bởi hai lý do:
Người nói chỉ nói ra với mục đích là “nói gì đó”, chứ không có sự suy xét thấu đáo rằng những lời họ nói ra có thực sự đúng với suy nghĩ/hành vi của họ hay không, và cũng không nghĩ tới chuyện người nghe có thể bị đặt vào tình cảnh nào (vui mừng, thất vọng, đau, tức,…). S…
Hồi tôi mới nhận công việc giảng dạy đầu tiên, tôi rất sợ ai đó gọi tôi là “cô giáo”. Thời điểm đó thì tôi mới lờ mờ cảm thấy sức nặng của người-thầy thôi chứ chưa hiểu thực sự thế nào thì là một người-thầy đúng nghĩa, tuy vậy, ngay cả cái cảm giác lờ mờ đó cũng khiến tôi hoài nghi về khả năng của bản thân mình và giật mình thon thót mỗi khi nghĩ về mình như một “cô giáo”. Cũng bởi lý do đó mà tôi…
Hành trình tu không phải là để “sung sướng”, “hết khổ” mà là để có một thái độ đúng đắn trước cái khổ của mình. Một khi đã có tâm thế vững vàng đối diện với buồn/đau/giận… thì những cảm xúc đó sẽ nhanh chóng chuyển hoá. Chuyển hoá sang vui, rồi sau đó lại buồn, sau buồn lại vui, không có gì phải xoắn cả. Hơn nữa, trong buồn có vui, trong vui có buồn, trong gặp gỡ có chia ly, trong xa cách có gần g…
Hôm qua ngồi cà kê với cô bạn Waffle Cháy, bạn trải lòng là dạo này bạn cứ thấy trong lòng buồn man mác. Nhiều khi thấy mệt mỏi mà ngẫm ra thì không có lý do để mà u sầu như thế. Bạn thấy là cuộc sống của bạn mọi mặt đều rất thuận lợi (bố mẹ bạn vẫn khoẻ, bạn có đủ chi phí trang trải cho đời sống học hành ở đây, cũng có cả người yêu để làm chỗ dựa tinh thần bên này nữa) thế nên sinh ra cái cảm xúc…
Lưu ý: “Tình yêu” với tôi là một khái niệm rộng rãi do vậy trong bài viết này tôi sẽ dùng từ “yêu đương” thay cho “tình yêu” để chỉ tới một mối quan hệ lãng mạn giữa 2 người (dị giới hoặc đồng giới).
Tới giờ này thì tôi có thể dám chắc rằng tôi không phải là một người sợ yêu đương. Bạn bè tôi, và cũng có thể là nhiều người khác nữa, hơi rụt rè khi quyết định yêu ai đó vì họ còn sợ nhiều chuyện, mà…
Tôi phải chấp nhận rằng nỗi buồn là một thứ sẽ luôn ở bên mình. Nỗi buồn sẽ chuyển hoá thành niềm vui, nhưng cũng có thể nó chuyển hoá từ chuyện buồn này sang chuyện buồn khác, chuyển từ buồn với người này sang buồn với người khác. Nỗi đau với người A vừa mới được làm dịu đi một chút thì mấy tuần sau, mấy tháng sau lại có chuyện với người B. Vừa mới hết nỗi ấm ức với người B thì bây giờ người C bả…
Em thân mến,
Mình hiểu được rằng câu hỏi của em xuất phát từ nỗi lo sợ rằng em không có một “bản sắc” riêng và dễ mà bị lu mờ trước những gì giống giống em. Để trả lời được câu hỏi “Giá trị của mỗi người nằm ở đâu?” thì mình nghĩ trước tiên cần trả lời được câu hỏi “Chúng ta có khác nhau không?”.
Như mình đã chiêm nghiệm và ghi chép lại trong nhiều bài viết trước đây (ví dụ bài này), mình thấy đư…
Mới hôm nay thôi Quỳnh và Nga nhận ra rằng là cứ bất cứ khi nào hai đứa cực kỳ chắc chắn về chuyện gì đó thì ngay lập tức hai đứa sẽ bị đời vả cho tơi bời khói lửa để mà không còn có thể chắc chắn 100% về những điều mình cho là đúng nữa. Khoảnh khắc ấy được gọi là khoảnh khắc của đạo đức, vì ngay tại thời điểm ấy ta đã thấy mình sai, ta đau, ta hối hận vì đã làm tổn thương một người quan trọng, và…
Leuven, ngày 31 tháng 12 năm 2020
Mình cảm thấy biết ơn vì:
mình đã tìm ra cách để giao tiếp trong hoà bình với mẹ. Nhờ có hơn một tháng ở nhà nghỉ dịch mà mình nhận ra được tình thương sâu sắc mà mẹ dành cho mình. Trước đây mình có thể đã khó chịu, đã bực bội vì mẹ bảo mình làm cái này cái nọ, nhưng bây giờ thì kể cả khi nghe mẹ mắng mình cũng cảm thấy hạnh phúc. MÌnh đã gửi thư cho mẹ để nói vớ…
Lưu ý:
*Con đường tâm linh này được hiểu theo nghĩa là con đường dẫn tới từ bi và tỉnh thức, chứ không phải con đường cúng bái và thờ tự.
**Tôi không biết có nên dùng từ “học thuật” ở đây hay không vì tôi không cho rằng việc học của mình thuộc academic career (sự nghiệp học thuật). Tôi học vì tôi cảm thấy muốn học và có niềm vui tức thời khi học, chứ cũng không nghĩ rằng việc học của mình phục v…
Caveat: This fable is my personal reflection from the course Philosophy of Education at KUL and my observation of my sibling Quyet, who has experienced a depression for the last 6 months. I’m aware that this fable is somewhat romanticized and therefore could be deemed as an act of ignorance. But trust me, I don’t have such intention. My intention is just to introduce another perspective to depress…
Mình có thói quen viết thư cho những người thương mến và chia sẻ sở thích cá nhân đó với bạn bè hay học trò. Nhờ việc chia sẻ sở thích như thế mà đôi khi mình cũng nhận lại được một vài lá thư rất yêu. Ví dụ như cái lá thư dưới đây, bạn ấy rất rụt rè khi gửi mình lá thư, nói là thư “loằng ngoằng” quá không biết mình có cảm thấy khó chịu khi đọc không. Hì hì, tình cảm chân thành thì làm sao mà khó …
Chơi với Nó 15 năm, mình dỗi Nó 3 lần, mỗi lần dỗi kéo dài những gần một năm. Mấy lý do giận dỗi thì “ghê gớm” lắm:
Năm 2006 dỗi Nó vì nghĩ Nó chuyển lớp thì không còn thích chơi vơi mình nữa. Chuyện là nhà 2 đứa cách nhau những 3km nhưng mình nhất định phải chờ nó qua rủ đi học, mà hồi đó thì đâu có điện thoại đâu (nhà nó xa trường hơn), nên cứ đứng ở cổng làng mà chờ, khi nào áng áng chừng là s…
Năm hăm mươi ba tuổi, tôi nhớ là mình đã luôn bộn bề với ti tỉ câu hỏi khá là “triết học” như: “Tôi là ai?”, “Tại sao tôi xuất hiện trong cuộc sống này?”, “Sự tồn tại của tôi là gì?”, “Tôi có cần sống một cuộc sống có ý nghĩa hay không?”, “Mối quan hệ của tôi với người A, người B, người C thực sự là gì?”, “Tôi học để làm gì?”, “Yêu/ghét/nhớ/thương/khổ/đau là gì?”, “Chết là gì?”…v..v.. Thật may là …
Từ sau cái dạo nghỉ covid hồi tháng 3 tới bây giờ mới được thảnh thơi. Lúc nãy giở lại cuốn sổ ghi chép công việc của tháng 7-8 mà hãi hồn, ngày nào cũng quần quật từ 5h sáng tới 9h tối, và lúc nào cũng trong tình trạng phải chia thời gian ra thành các block, cố làm cho xong công việc này trong block này để block sau còn làm cái khác. Kiểu như 5-7h sáng phải ngồi viết luận, 7-8h thì ăn sáng và ngh…
Hà Nội ngày 26/08/2020
Chị thương mến,
Theo em hiểu thì buông bỏ không phải là cắt đứt mọi sợi dây liên hệ với những người xung quanh, không phải là sống phóng túng bừa bãi như lối sống YOLO (You Only Live Once) mà đang được cổ xuý trong giới trẻ, mà là buông bỏ sự sở hữu, hay còn gọi là cái “bản ngã”, cái “tôi” hay cái “của tôi”.
Thoạt nghe thì sẽ thấy điều này rất vô lý, nhưng khi quán chiếu s…
Hà Nội ngày 03/09/2020
Vậy là đã 10 năm, 10 năm cho một cuộc tình dài liêu xiêu với Hà Nội, vậy mà ngẫm lại cũng chỉ là nửa bước chân trên một dặm đường dài vô tận.
Cái ngày bước chân tới Hà Nội, thấy mình sao mà vô duyên ở cái nơi này thế! Họ mặc những bộ đồ rất khác. Họ nói những câu chuyện rất khác. Tới những 3 năm sau mình mới hiểu họ nói gì, và tới 5 năm sau mình mới chạm vào được cái không …
Hà Nội ngày 25/08/2020
Dear chị T,
Từ hôm qua tới giờ, em cứ suy ngẫm về câu chuyện của chị và việc chị muốn giải thoát khỏi những mâu thuẫn trong gia đình mà cụ thể khi chị nhìn sâu thì ấy là sự ghen tị. Ghen tị là gì nhỉ? Ghen tị là cảm giác nảy sinh ra khi người khác có được cái mà mình muốn có nhưng (dù đã nỗ lực nhưng) không có được. Nếu mình nhìn sâu thêm chút nữa thì sự ghen tị nảy sinh từ…
Hà Nội, ngày 24.08.2020
Dear Quyết thối,
Tu tập là một hành trình cần rất nhiều sự dũng cảm. Nếu em đọc cuốn Đường xưa mây trắng của thầy Nhất Hạnh thì em sẽ hiểu được Bụt (Buddha) đã dũng cảm ra sau, đã trải qua những khó khăn nào để tới gần hơn với giác ngộ. Theo như những gì chị hiểu và trải nghiệm qua tu tập thì sự dũng cảm đến từ 3 phương diện:
Hôm nay mình nhận được tin vui từ Nó - đứa con đầu tiên (và chắc cũng là đứa con sau cùng) mà mình có cơ hội hướng dẫn học tiếng Anh và luyện thi bài thi chuẩn hoá trong suốt 3 năm Nó học cấp 3 - nó được 6.5 IELTS và không kĩ năng nào dưới 6! Nó gọi cho mình, cực kỳ hạnh phúc. Mình biết Nó hạnh phúc vì điểm số, nhưng ấy cũng chỉ là một phần, Nó có quyền hạnh phúc vì từ đây Nó biết rằng Nó không p…
Nhân một buổi thảo luận gần đây với một người bạn về chuyện trường học có thể làm những gì, mình có ghi chép ra đây 2 vấn đề/bài học mà mình và bạn đều thấy quan trọng, tuy nhiên chưa được chú trọng trong giáo dục công lập ở Việt Nam. (Bọn mình đều học trường công từ tiểu học tới đại học nên không biết các trường tư thục hay quốc tế thì như thế nào.)
Trước khi nhắc tới 2 bài học thì mình cũng muố…
Tôi nhớ là mình tiếp xúc với nhạc Trịnh Công Sơn từ khi còn nhỏ tuổi, nhưng việc lắng nghe những lời ca trong khoảng thời gian dài không phải lúc nào cũng mang tới những sự hiểu. Có những tháng ngày khó ngủ, tôi thường nghe vài lần bài Cát bụi rồi thiếp đi lúc nào không hay. Không ít hơn một lần tôi ao ước mình hiểu được những lời ca ấy. Tôi tự hỏi liệu rằng mình phải sống bao nhiêu cuộc đời thì m…
Mình có một dạo, mà chỉ duy nhất có một dạo ấy thôi, đi xem bói. Mình đọc ngày giờ sinh các thứ các thứ xong thì thầy bói phán là: “Đa tình lắm, cứ yên tâm.” Trớ trêu thay, một tuần sau khi đi xem bói thì phát hiện ra mình …đọc nhầm giờ sinh. Mình đúng ra là sinh vào lúc 10h30 sáng, nhưng chả hiểu sao cứ khăng khăng trong đầu là sinh vào 12h30 trưa (chẳng biết đú đởn để cùng giờ sinh với ai nữa?).…
Chiều nay Hà Nội nổi cơn giông bão, trời vì thế mà chuyển hơi lành lạnh. 10h tối, tôi đứng trước cửa sổ nhìn ra cái mảng màu xanh đen sâu thăm thẳm. Ánh đèn từ mấy ban công sáng lấp lánh. Tôi cứ để mũi mình hít hà hơi lạnh của đất, hít hà cái trong trẻo của không khí (mà chẳng mấy khi chỉ số QI lại thấp đến vậy), hít hà cả cái thanh mát trong tôi.
Giữa lúc trời đất gầm gào, tôi bật nhạc lên và bắ…
Tôi là cái đứa siêu keo kiệt về thời gian, làm việc gì hay gặp ai tôi đều lên kế hoạch trước, ngay cả việc làm gì không có kế hoạch thì cũng đều nằm trong kế hoạch cả. Cái tính keo kiệt đó phần đa là tốt, vì tôi luôn có thể hoàn thành công việc trong thời gian định sẵn, nhưng đôi khi nó cũng mang lại những bực bội cho bản thân và làm người khác buồn.
Tôi vẫn nghe bạn bè phàn nàn về chuyện yêu anh…
Suốt cả những tháng ngày lớn lên trên mảnh đất này, mình chưa bao giờ thấy quanh nhà mình lại có nhiều gió tới vậy. Hoặc độ này thời tiết thay đổi nên cuộc đời trở nên hào phóng cùng những đọn gió hay sao?
Gió thổi phù phù qua rặng xoan sau nhà, như thế ta vọt tay lái từ 40km/h lên 80km/h dọc theo những con đường ngoằn ngoèo lên thác Hoà Phú Thành.
Gió đập ùm ùm vào những cánh cửa gỗ, cứ vài phút …
7h tối, bác chạy hồng hộc lên hỏi cháu Quỳnh xem cháu đã biết vụ nhiễm covid mới nhất ở HN chưa. Bác bảo là bác lo lắm, chẳng biết dịch bệnh có ghé thăm nhà bác không, liệu bác có mệnh hệ gì không. Mẹ cũng cứ gọi điện tới tấp cho mình, bảo rằng về nhà đi, có biết là thế giới đang chết dần chết mòn rồi không? Mẹ còn bảo là: “Chí ít thì được chết bên cạnh gia đình cũng là một nỗi an ủi lớn.”
!!!
Mìn…
Mình có niềm tin sắt đá rằng những niềm đau là món quà tuyệt vời nhất mà cuộc sống mang lại cho mỗi người. Bởi niềm đau cho phép con người quay lại nhìn thật sâu vào cái sinh linh bé bỏng này, học cách ôm ấp nó, từ đó có khả năng thấu cảm với niềm đau của người khác và bớt đi cái ngã tự cao tự đại. Nói theo một cách khác thì niềm đau chính là chất liệu của từ bi.
Mình may mắn có được những trải n…
Tôi đã có một trái tim méo mó
một trái tim không buông bỏ những tính toán thiệt hơn
một trái tim hoạnh hoẹ rằng: Ai người viết báo?
một trái tim bực bội cả những nhúm tóc lôm côm.
Lớp 11, ngồi trong giờ giáo dục công dân, cô đưa ra một câu hỏi hết sức triết học là: “Tôi là ai?”, mấy đứa trong lớp nhao nhao trả lời cô, câu trả lời nào cô cũng nói là chưa đúng. Thế này thì băng khoăn quá nhỉ, nếu mình không phải là Quỳnh, nếu mình không phải là cái thân thể này thì mình là ai/cái gì?
Dạo này được tiếp xúc nhiều với những người học hành tử tế, Bạn đâm ra yêu thích tìm hiểu về …
Thuở còn đi học đại học, tôi chỉ được dạy duy nhất một loại nghiên cứu, ấy là nghiên cứu khoa học, hiểu theo một cách khác thì là nghiên cứu xã hội học. Phương pháp nghiên cứu chủ yếu là bảng hỏi và phỏng vấn, thường gắn với nghiên cứu định lượng và định tính. Dù chẳng ai nói với ai, ai cũng hiểu ngầm rằng khi làm khoá luận tốt nghiệp thì nên làm một cái gì đó có con số, tức là thiên về hướng định…
Nay đã là 28 tháng Chạp. Vẫn như mọi khi, mình là đứa nhận trách nhiệm lau chùi cầu thang, công việc này thì khá tỉ mẩn, nó giống như mấy cái ảnh meme trên mạng về chuyện lau những vân hoa gỗ loằng ngoằng trên tràng kỷ, trông đến là khổ sở. Mình của những năm trước trông cũng na ná như vậy, nhưng năm nay thì khác hẳn, mình vui vẻ đón nhận nhiệm vụ vì mình biết ấy sẽ là khoảng thời gian tốt để mình…
Vậy là đã đọc xong bộ Hồi ký của Sư cô Chân Không. Riêng sáng nay cứ mê mẩn từng trang sách của Tập 4, lúc nhận ra thì cũng chỉ còn mấy chục trang, nên là đọc hết luôn.
Mình đã có thật nhiều cung bậc cảm xúc khi đọc bộ sách, mỗi trang viết là mỗi kiểu rung động khác nhau:
khi thì thấy Sư cô dí dỏm quá đỗi, kể cả khi viết về những cơn giận, chúng khiến mình cứ ôm bụng cười khúc khích, ôi sao mà cá…
Em viết cho mình những lời tâm sự thật dài:
“E muốn tâm sự với cô một vài chuyện. Thật ra e cũng chỉ muốn nói ra vài vấn đề khi đi làm, những điều k thích để thoải mái hơn.
Cô ơi, hôm nọ e xin nghỉ nhưng quản lý bảo e làm nốt 6 tháng là hết tháng 1 mới cho nghỉ. Lúc đầu làm họ k phổ biến quy định này nhưng dù sao cũng coi như làm đến Tết rồi thôi
Em muốn cố làm nốt rồi để xin ngta đánh giá để e ch…
Tối qua đi ăn với N, T, và Đ. 4 người, mà thực ra là 3 người vì T ko đóng góp ý kiến gì, đã có một cuộc trò chuyện khá lý thú để mà từ đấy mình biết rằng Nho giáo đã làm ngu đi bao nhiêu con người trong cái xã hội Việt Nam này. Chẳng có gì để chê trách, vì hoàn cảnh lịch sử không mở ra không gian cho con người được tiếp xúc với những điều khác với bình thường, và kết cục là trong giới hạn khả năng…
Khi lúc này hay lúc khác, mình luôn nghĩ mình có thể dùng một tính từ nào đó mô tả chính xác về mình, nhưng kì lạ là tới lúc được hỏi: “Em sẽ mô tả em như thế nào nhỉ?” trong buổi phỏng vấn cho nghiên cứu của thầy X.M. thì mình lại cứng họng không biết phải trả lời ra sao. Mình bối rối tới mức thầy phải đưa ra một vài gợi ý cho mình chọn, mình đã nhanh nhẩu chọn lấy một vài tính từ trong đó, bây g…
Cuốn sách là một bức hoạ âu sầu nơi sự học hiện hữu không là chính nó, mà là chỉ như một sự trưng bày. Sự học được đặt trong một chiếc lồng kính, người đi qua, kẻ đi lại, chạy vòng quanh, ngắm nhìn và … bước đi. Chẳng có ai chạm tay vào nó, ngay ở đó, nhưng mà lại rất xa vời.
Mình từng có dịp làm việc với giáo viên phổ thông trong vai trò là người “dự giờ” (mình không thích cái cách đặt tên đó mộ…
Mấy ngày nay báo chí toàn những cái tin tệ hại, nào là ô nhiễm độc hại, nào là nước nhiễm dầu, nào là trầm cảm, tự tử khắp mọi nơi, truyền thông được thể sục sôi và lòng người thì sôi sục. Mình buồn nhiều vì môi trường xung quanh không còn đủ mức lành mạnh tối thiểu để đảm bảo cho một cuộc sống bình thường nữa, mình thương cho mình và thương cho những người xung quanh. Nhưng nỗi buồn đó chỉ chiếm …
Mình có tình cờ biết đến đạo diễn Trần Anh Hùng khi đang lượn lờ wordpress của một người thân thương. Người thân thương dành rất nhiều những trang viết cho đạo diễn và cho phim của chú ấy; người thân thương nói phim của chú Hùng đẹp, đẹp nhất ở chỗ là người thân thương có thể đồng cảm với những hình ảnh, những góc quay, và những câu chuyện được kể trong phim. Bài viết của người thân thương làm mìn…
Tiết trời vào thu đỏng đảnh, cơ thể này cũng vì thế mà đỏng đảnh theo. Nó mệt, nó đau nhức và nó kêu gào được chiều chuộng. Tốt thôi, vì ở đây sẵn có một cuốn sách về đề tài thiếu nhi đang cần được khám phá.
Chẳng biết vô tình hay cố ý, cái nhà tài trợ sách cho mình luôn lựa chọn cho mình những câu chuyện buồn về chiến tranh. Lần trước thì là “Người đua diều” với những cuộc xung đột ở Trung Đông, …
Mình là một đứa thật tệ, cứ khi nào cảm thấy bản thân mất cân bằng là xị cái mặt ra, ngồi bần thần, rồi rơm rớm nước mắt, khóc tấm tức như kiểu bị ai bắt nạt ghê gớm lắm.
Mấy ngày hôm nay lại bị như thế, nhiều thứ đổ dồn vào đầu, xong cứ phải chạy đi chạy lại - cái việc mà mình không muốn nhất trên đời. Việc ngồi ì mông trên cái xe máy giữa trời nắng chang chang như vậy rút kiệt hết sức lực của mì…
Mình nhận ra rằng là: trong những lúc nỗi đau lên đến đỉnh điểm thì mình lại gần như cứng họng và chẳng thể viết được điều gì.
Mình là đứa hay viết, những xúc cảm mong manh xảy đến hằng ngày đôi khi lại là những chất liệu đẹp đẽ nhất để mình viết. Nhưng lần này thì không giống như vậy, một cuộc điện thoại, một lời nói thôi mà làm mình thấy cuộc đời bạc bẽo thế. Mình băn khoăn về những thứ mình sắ…
Ra đường vào giờ tan tầm của buổi chiều thứ 7 thì dễ chịu. Hình như đa số mọi người không đi làm vào buổi chiều thứ 7 thì phải, nên đường lúc đó thưa thớt hơn mọi khi. Đèn tín hiệu giao thông báo còn 2s đèn xanh, đã lác đác những người nhẩn nha dừng lại, chứ không vội vã vượt như mọi khi. Mình thấy được chút nhẹ nhàng trong lối cư xử như thế.
Sống ở phòng không có điều hoà thì dễ chịu. Nếu ở phòn…
Có mấy điều mình cần viết ra đây để nhắc nhở bản thân, vì thời gian vừa rồi, có một vài điều mình nói ra cũng không hẳn là gây tổn thương cho người khác, nhưng có thể đã làm người khác suy nghĩ sai lệch đi. Nếu người ta vì những điều mình nói mà suy nghĩ sai lệch đi, thì mình cũng cần chịu một phần trách nhiệm. Mà cũng có thể là họ chẳng nghĩ ngợi gì nhiều, mình cảm thấy mình đã không nên làm thế…
Một cuốn sách hay là một cuốn sách kích thích được nơi người đọc nhiều suy nghĩ, liên tưởng. “Chuyện kể năm 2000” của Bùi Ngọc Tấn là muốn cuốn sách như thế.
Cuốn tiểu thuyết, và cũng là cuốn tự truyện, tự đặt ra cho nó những câu hỏi như: Thế nào là tự do?, Tự do về mặt vật lý có đi cùng với tự do về mặt tinh thần hay không?, Cuộc sống trong tù có phải đã là địa ngục rồi không?, Có khi nào tự th…
Tôi phát hiện ra rằng cuộc sống của mình, những lúc ấm áp, đa phần gắn liền với những ngôi trường, đôi khi là một vật gì đó hay một mảnh hồn nào đó khẽ lướt qua.
Ngày còn học cấp một, ngoài những trận đòn roi của má, cái làm tôi nhớ nhất là những lúc nhặt lá đá ống bơ ở cái góc sân trường gồ ghề xanh rêu sau mỗi buổi học. Ngày đó nhà tôi còn nấu bếp rác, nhưng nhà không cấy ruộng nên không có rơm…
Hai cái đường song song này, thực ra không có gặp nhau, chỉ là cùng gặp mình ở một điểm.
Mình có hai người bạn, hai người này sống ở hai thế giới độc lập. Theo một cách vi diệu nào đó, hai người cùng nhận ra được những điều giống nhau về cuộc sống, và chia sẻ những điều ấy với mình vào cùng một thời điểm. Ví dụ như buổi sáng bạn X nhắn cho mình là tao nhận ra cái này, thì y như rằng buổi tối bạn …
Sáng nay mình có tình cờ nhìn thấy cập nhật trạng thái của một người bạn, mình không nhớ chính xác câu từ ra sao, nhưng đại loại bạn nói về sự vô vị của cuộc sống, và hỏi quan điểm của mọi người về hạnh phúc và niềm vui thực sự là như thế nào. Mình định bình luận xong rồi lại thôi, vì không biết trả lời ra sao cho đúng câu hỏi của bạn. Mình thì không nghĩ là cuộc sống này vô vị, nên mình thử gọi t…
Hôm trước nói chuyện với Hà, tôi mới chợt nhận ra là bấy lâu nay không nghe thấy mấy người nói “ăn cơm trước kẻng”, giờ có vẻ mọi người chuyển qua dùng “bác sĩ bảo cưới” nhiều hơn. Vậy là, một số cách diễn đạt lại sắp rơi vào dĩ vãng.
Cách đây độ chục năm trở về trước, mọi người hễ thấy đôi trai gái nào có em bé trước khi kết hôn thì ngay lập tức tếu táo với nhau rằng: “Ồ, hai đứa nó ăn cơm trước …
(Mình, yêu màu vàng và không thích sự chói loá. Haha)
88L1 là biển số xe. Mình không nhớ những con số còn lại của chiếc biển số ấy, nhưng mình biết là mình rất vui mỗi khi nhìn thấy chiếc xe máy màu đen, treo 2 cái mũ bảo hiểm ở một bên mạn sườn, và có một cái áo mưa màu xanh lá cây kẹp ngay phía trên chân đạp số. Nếu được mở đầu một ngày mới bằng việc nhìn thấy chiếc biển số xe ấy, thì đó là một …
Mình vừa đọc xong 3 cuốn sách.
Cuốn thứ nhất là: Ngoại ô (Nguyễn Đình Lạp) - Sách anh Tùng tặng sinh nhật mình hồi năm ngoái.
Cuốn thứ hai là: Đất lề quê thói (Nhất Thanh) - Cuốn này thì tự mua ở Nhã Nam, nhân dịp đi tìm cuốn Quê hương tôi (Tràng Thiên) mà không tìm được.
Cuốn thứ ba là: Văn học Việt Nam Dòng riêng giữa Nguồn chung (Trần Ngọc Vương) - Cuốn này là Minh Hằng cho mượn, trong một nỗ l…
Trong tất cả các thể loại việc nhà, mình ghét nhất là quét nhà. Lau nhà thì mình có thể vui vẻ làm ngay, nhưng cứ nghĩ đến việc quét nhà là phụng phịu muốn trì hoãn tới muôn đời muôn kiếp. Thế nên là, mình đã từng sống khá luộm thuộm. Giờ thì tiến bộ nhiều rồi, quét nhà lau nhà đã trở thành niềm vui mỗi tuần. Cọ nhà tắm và toilet cũng mang lại nhiều sự thư giãn. Niềm hạnh phúc có được trong khi qu…
Dạy xong 2 tiết đầu thì buồn ngủ đến độ mắt không thể mở được, đi vội vội vàng vàng lên phòng gv để nằm kềnh kang thì nhận được cuộc điện thoại của bác phụ huynh Băng Giá. Chuyện là hồi còn đi học đh mình có hay qua nhà bác để dạy con bác và mấy đứa, mỗi lần vào nhà mình đều chào hỏi lễ phép, bác cũng chỉ gật đầu đáp lại chứ cũng không mấy khi “ừ” lên một tiếng hay xa xỉ hơn là “Quỳnh đến đó à”, l…
Có lẽ một trong những niềm háo hức lớn nhất của việc tới trường là dăm thứ quà bánh ngon ngọt ăn cùng đám bạn trong lớp.
Thuở đáng yêu bé bỏng bụ bẫm cấp 1, rủng rỉnh lắm thì trong túi có 200đ, lúc hoạ hoằn giàu có hơn thì có 500đ. Hồi ấy túi kem mút đá lạnh to đoành chỉ có 100đ, vậy là cũng mua được ối thứ. Mình háo hức chờ đến giờ ra chơi, chạy ù ra cổng trường, xông thẳng vào cái hộp xốp vẫn c…
Tôi đặt bút viết những dòng này bởi tôi thấy dâng lên trong mình một cảm giác biết ơn sâu sắc với cuộc sống, với bất cứ điều gì mà tôi có cơ hội xúc cảm, tuy là rõ ràng nhất là với việc ăn uống hàng ngày.
Khi tôi ăn, tôi cảm thấy biết ơn sinh khí của trời đất, mưa nắng và gió đã làm hạt mầm trổ hoa; tôi cũng cảm thấy biết ơn những người đã chắt chiu những mầm sống đó trong suốt nhiều tháng ngày; …
Ông trăng trong sâu thẳm kỉ ức của mình là một mảnh hồn rất gần, rất to, và sáng rực rỡ.
Ngày bé, nhà mình có một cái sân thượng rất rộng. Đêm mùa hè nào sau khi ăn tối xong mình cũng vác lều chõng lên đấy nằm, thi thoảng nếu sân không bị nóng quá thì sẽ nằm duỗi chân duỗi cẳng trên sàn gạch vắt chân chữ ngũ ngắm trăng sao. Mình cảm tưởng ông trăng gần mình tới mức chỉ cần đứng lên thôi là có thể…
Tôi không hiểu nghĩa của từ “vô thường” lắm cho tới khi đọc được định nghĩa của nó ở cuốn Đường xưa mây trắng (Thích Nhất Hạnh, trang 204). “Thường” ở đây được hiểu là sự cố định, bất biến. “Vô thường” nghĩa là không có gì cố định, vạn sự đều biến đổi khôn lường. Từ ngày hiểu ra định nghĩa đó, tôi có chú tâm hơn vào việc soi chiếu tính vô thường trong vạn vật.
Một ngày nào đó tôi qua, những cánh …
Hôm nay là ngày diễn ra hai cuộc chia ly.
Cuộc chia ly thứ nhất: Mình nghĩ mọi chuyện rất giản đơn, sẽ chẳng có nuối tiếc chi cả. Kì lạ thay, đến những phút cuối cùng của ly biệt, có gì đó lại cựa quạy trong mình, thôi thúc mình nói ra những lời yêu thương. Nhưng mình đã không nói hết những điều chất chứa trong tim mình, mình chỉ cảm ơn, và, không ngờ rằng, nhận lại được rất nhiều lời cảm ơn chân …
Mình vẫn luôn cảm thấy gần gụi với mặt đất.
Mình không ngày nào là không nằm lăn lê bò toài trên sàn nhà độ dăm mười phút. Những lúc ấy mình cảm thấy cực kì hạnh phúc. Tới nhà ai chơi, nếu được mọi người mời ngồi dưới sàn nhà thì mình sẽ cảm thấy vui hơn rất nhiều nếu ngồi trên ghế. Nhưng mọi người coi thế là không được lịch sự lắm với khách nên mình thường không có nhiều cơ hội được làm vậy.
Mìn…
Khi dùng từ “hạnh phúc” ở đây mình không có ý nói về “happiness” mà muốn đề cập tới “well-being” hơn. Còn “toàn vẹn” thì được hiểu là “cho tất cả mọi người”. Ví dụ nếu A đạt được well-being thì B cũng sẽ có wellbeing, chứ không phải well-being của A được bòn rút từ B và ngược lại.
Trước giờ thì mình vẫn luôn quan niệm well-being của một người nào đó là do bản thân người đó quyết định, nhưng thực …
Mình và chị.
Mình và chị túc tắc chơi với nhau từ thời mà Như Quềnh còn bé xí, hai đứa vẫn còn ngồi vừa trong một chiếc bồn tắm tự chế cực kì thú vị của bố chị. Bây giờ chiếc bồn tắm hand-made ấy vẫn còn, nhưng một mình nhảy vào thôi là đủ làm nứt bồn tắm ra thành vài ba mảnh rồi.
Tuổi thơ của mình hôi hổi những háo hức mỗi lần mẹ nói: “Vào ông ngoại chơi với mẹ đi!” và sung sướng điên cuồng mỗi l…
Chuyện mình thích đi bộ thì không phải ai cũng biết, bởi lẽ kiếm được một người đi bộ cùng mà nhất nhất không được nói năng chi cả suốt cả dọc đường là cả một vấn đề. Bởi lẽ khó khăn như vậy, mình lựa chọn phương án dễ dàng hơn.
Đi bộ với mình cũng quan trọng như việc viết lách. Hai thứ đó tuy tên gọi tách rời, nhưng thực tế với mình là một thực thể. Một cách rất tự nhiên, từng con chữ tự động hi…
Ai đó được coi là một mình trong mối tương quan với đám đông. Một mình có thể diễn ra ở mặt vật lý, là cơ thể này độc lập với các cơ thể khác. Một mình có thể diễn ra ở mặt tinh thần, tức là đang ở trong một đám đông, nhưng vẫn luôn cảm thấy lạc lõng và không có bất cứ một sự đồng điệu nào.
Một mình thường đi kèm với nỗi sợ. Nếu ai đó bị bỏ lại một mình giữa đường vào ban đêm, chắc hẳn người đó s…
Lúc Minh Hằng có mái tóc vàng dài thướt tha, mọi người hay nhầm tưởng Minh Hằng là một nàng công chúa, và thực tình thì Minh Hằng trong lòng mình đích thị là một nàng công chúa, nhưng khác xa các nàng công chúa gắn với hoàng tử mà các câu chuyện cổ tích vẫn thường hay kể.
Cách gọi tên Minh Hằng xuất phát từ một sự thảo mai không hề nhỏ, vì lẽ thường mọi người chỉ gọi nhau là Hằng hay là Quỳnh thô…
Hồi còn nhỏ, mình hầu như chẳng bao giờ gọi ông bà bên mẹ là “ông bà ngoại”, mình luôn gọi là “ông vãi” “bà vãi”. Ba tiếng “ông bà ngoại” đến mãi sau này mới xuất hiện trong từ điển tiếng Việt của mình, bởi khi tiếp xúc với “thành thị” nhiều, mình mới bắt kịp dần với các từ vựng phổ thông hơn.
Trong bốn ông bà nội ngoại, mình ít thân với “bà vãi” nhất. Bởi có thể rằng bà là người vụng về trong gi…
Nhân duyên cho mình gặp gỡ 2 nàng công chúa Apple Bee xinh đẹp dễ mến, “vì yêu mà cưới” đường xá xa xôi về tận nhà mình cho mình một khởi đầu mới thật ấm áp.
Nhân duyên cho mình gặp gỡ một cậu bạn dù trời đã muộn màng mà nhất định không thất hứa, nói chuyện với nhau dăm ba câu là đủ đầy.
Nhân duyên cho mình gặp lại một người bạn mà mình chưa từng nghĩ sẽ có ngày ngồi xuống với nhau mà thủ thỉ tâm …
Dạo này mình đang tập cho bản thân thói quen quan sát, vì bình thường lúc nào cũng ngơ ngáo, chẳng bận tâm chuyện gì, ai hỏi có thấy cái abc xyz gì không đều trả lời là em không để ý lắm.
Giờ học rất tốt để thực hành thói quen quan sát này là giờ tan tầm. Đường phố chật như nêm và có thật nhiều thời gian để quan sát mng quanh mình.
Đường Đê La Thành chen chúc, cảm giác cả dọc đường ai cũng có thể…
Tôi không phải là một người sống vội vã, tôi sống chậm, ăn chậm, uống chậm, đi đứng chậm, hiểu chậm, học hành chậm, chung quy là làm gì cũng tốn nhiều thời gian. Tôi không cho rằng điều đó là một lỗi lầm, có lúc mình đã cố gắng để nhanh lên, nhưng rồi chẳng thể nào mà nhanh được, chứ không phải làm gì đó nhanh rồi kết quả không mong muốn nên rồi hối hận. Đơn giản là không thể nhanh được, do đó buộ…
Đáng ra khoảng thời gian đi bộ buổi chiều phải là khoảng thời gian thư thái, ấy vậy mà vừa bước ra khỏi cổng đã chứng kiến cảnh đau lòng. Một bà mẹ trói tay đứa con, tát lia lịa vào mặt đứa bé chừng 8 tuổi, khiến đứa bé ngã bổ nhào xuống đất, van xin, thét lên trong âm ỉ. Tiếng roi vụt sắc lạnh trong không gian, tiếng cười nói của mấy lão uống trà chơi cờ kế cạnh: “Đánh nó đi, cho nó một bài học.”…
Mình nhớ từng đọc một cuốn sách có câu: “Người cười vốn không đẹp đâu. Thế mà tôi vẫn thấy rất dễ thương, muốn ngắm mãi thôi. Nụ cười ấy, sau này, vào khoảng thời gian chuyện hai đứa gặp sóng gió nhiều nhất, chính là động lực cho tôi thêm sức mạnh và lòng dũng cảm rất nhiều. Biết rằng giữa cuộc đời này, chỉ cần có nụ cười ấy ở bên, tôi có thể bất chấp hết tất cả.”
Mình đã từng và vẫn luôn bị thu h…
Mình vẫn hằng đem lòng yêu mến cái khoảnh khắc tiết trời chuyển từ thu sang đông. Cái se se lạnh đầu mùa khe khe chạm lên mái tóc làm mình thấy xốn xang và ấm áp đến lạ lùng. Vận một chiếc áo thu đông với quần hoa nâu tí tách bên bếp củi lắng nghe tiếng ba chỉ mỡ hành thơm nức mũi vẫn là cái thú thong dong yêu thích nhất mọi thời đại.
Ấy vậy mà đọc cuốn này xong thấy buồn man mác âm ỉ trong cõi lò…
Mình, đã lâu không đọc tản văn hay tạp văn. Ác cảm với thể loại truyện này khởi nguồn từ một cuốn sách nào nó của chị G…o, sách in khổ bé tí, đã thế một trang giấy còn chia làm đôi, một nửa là văn chương (?), một nửa là để trang trí, và đương nhiên, nội dung thì lãng xẹt. Mình đọc được 2,3 trang thì vội vàng tá hoả để lại vị trí ban đầu. Ác cảm tiếp diễn đến một ngày mình tự hỏi là liệu mình có kh…
Nếu cuốn sách đã chạm tới trái tim rất nhiều độc giả bởi những khắc hoạ chân thực và cảm động về Afganistan với nỗi buồn chiến tranh, thì với mình, cái thứ làm mình quan tâm hơn cả khi đọc tác phẩm này lại là những chiến tranh trong chính nội tâm của nhân vật, đặc biệt là tình tiết có dính dáng đến “sự thật”.
Một cuộc đấu tranh nội tâm điên cuồng đã xảy ra trong đầu cậu bé Amir khi nhìn thấy ngườ…
Tôi biết đến việc đọc khá muộn. Trước khi vào đại học, tất cả vốn liếng về sự đọc của tôi chỉ quanh quẩn bên mấy quyển sách giáo khoa.
Chưa có một ai dạy tôi đọc, và tôi cũng hiếm khi thấy một ai đó trong đám bạn bè tôi ngồi ngấu nghiến đọc một cuốn sách. Có lẽ cùng có vài ba đứa, nhưng chúng nó thường đọc ở nhà, và thường không chia sẻ với tôi về sự đọc, vì hồi đó tôi là sự lựa chọn cuối cùng nế…
Mình vẫn hay tự xưng là “Lều giáo”.
Một số bạn thân của mình khi thấy mình dùng cụm từ này thì tá hoả inbox là: Ủa, sao m dùng từ gì mà “ngả ngốn” thế! Mình chắc mẩm chúng nó nghĩ từ “lều” là trong từ “vãi lều” đây mà, như thế thì mất dạy thật :)))) Nhưng mà ý mình không phải vậy, mình chỉ lấy cảm hứng từ cụm “nhà giáo” thôi. Thiết nghĩ cả đời đi làm cũng ko đạt được tới cảnh giới một ngôi nhà vữn…
Với mỗi người mẹ, món quà lớn nhất dành cho họ chắc là nhìn thấy con cái mình trưởng thành và tự chịu trách nhiệm với cuộc đời chúng. Với mỗi người giáo viên, món quà lớn nhất chắc là tình cảm của những đứa trẻ. Thế còn với một lều giáo như tôi, món quà lớn nhất chắc là nhìn thấy túp lều của mình không lúc nào vắng bóng những người lữ khách qua đường, những người đã rộng lượng mở lòng không chê ba…
Cô vào lớp thấy có duy nhất 1 bàn 1 nam 1 nữ ngồi cạnh nhau, lúc chưa vào bài ngồi quay hẳn mặt sang nhau nói chuyện rất vui vẻ, đến lúc vào bài rồi thi thoảng vẫn liếc sang nhau cười trìu mến. Ánh nắng lấp ló qua ô cửa sổ soi vào đôi mắt cười lấp lánh khiến cô thẫn thờ cứ muốn nhìn mãi thôi.
Nhưng rồi bản chất ác quỷ của cô vẫn trỗi dậy, cô cất tiếng:
“Hôm nay bạn nào đã hoàn thành bài tập giơ ta…
Cách đây hơn một năm, mình biết đến Foucault thông qua một chuỗi workshop của cô HT và người bạn thân thiết MH. “Wow ông này là một nhà triết học khá fancy đây, chắc sẽ học được nhiều thứ” mình nghĩ bụng. Nhưng BÙM! Thứ mình nhận về duy nhất là cảm giác lơ lửng giữa không trung, những niềm tin mà mình bám víu vào từ trước tới giờ vỡ te tua tung toé. Mình rơi vào hỗn độn, nhưng rồi mỉm cười trước b…